Menu
JPR Advocaten

Zand in de motor van het betalingsverkeer

Geschreven op 27 juni 2013  •  Auteur:
Zand in de motor van het betalingsverkeer

(Dit dubbelinterview is gepubliceerd in Driesteden Business van 18 juni 2013).

Erna Pieters is advocaat en partner bij JPR Advocaten (Deventer, Doetinchem, Enschede). Zij is gespecialiseerd in het ondernemingsrecht. Haar vakgebied omvat onder meer overnames, aansprakelijkheid, de juridische aspecten van bedrijfsvormen en het opstellen en beoordelen van contracten en algemene voorwaarden. Tom Pothof is kandidaat-gerechtsdeurwaarder bij Wiggers van Meggelen Incasso & Gerechtsdeurwaarders in Zutphen. Hij heeft tevens de dagelijkse leiding van het kantoor. Samen praten zij over het huidige betalingsverkeer. Want dat baart zorgen.

Hoe is het op dit moment in algemene zin gesteld met de betalingsmoraal?
Erna Pieters: “Het spreekt voor zich dat in economisch slechtere tijden facturen minder snel betaald worden. Het is de vraag of dat met moraal te maken heeft. Ik denk dat het uitgangspunt is dat iedereen op tijd wil betalen, maar in veel gevallen lukt dat niet. Veel ondernemers hebben het moeilijk. Voor hen is het lastig om hun rekeningen binnen de gestelde termijnen te betalen.”

Tom Pothof: “Toch lijkt het erop dat de betalingsmoraal bij business to business verslechtert. Natuurlijk is er in een groot aantal gevallen sprake van onmacht als een betaling niet op tijd wordt voldaan. Maar er zijn ook bedrijven die er bewust voor kiezen om tijd te rekken. Bedrijven wijzen ook naar elkaar. Als ondernemer A zijn rekening van ondernemer B niet betaalt, dan kan die de factuur van ondernemer C niet betalen. Dit veroorzaakt een domino-effect, waardoor de bedrijven met het minste vet op de botten om gaan vallen. Dat effect wordt versterkt doordat de banken zeer terughoudend zijn met financieringen.”

Wat kan een ondernemer zelf doen om zijn facturen op tijd betaald te krijgen?
Erna Pieters: “Een goed debiteurenbeheer is essentieel. De ondernemer doet er verstandig aan om strak de hand te houden aan de overeengekomen betalingstermijnen. Als een termijn is verstreken, moet hij direct in actie komen. Dat kan hij doen door per mail of brief een herinnering te sturen en het kan geen zeker kwaad om ook meteen telefonisch te informeren naar de reden van het uitblijven van de betaling. Hij moet zich zeker niet laten weerhouden door schroom of angst. De ondernemer die zijn debiteurenadministratie veronachtzaamt, loopt veel te veel risico.

Tom Pothof: “Het is schrikbarend hoeveel bedrijven hun debiteurenbeheer slecht op orde hebben. Er is dan geen duidelijkheid. Als je je klanten twee weken de tijd geeft om de rekening te betalen, waarom dan een maand wachten met een telefoontje of een herinneringsbrief? Het komt ook voor dat er naar de ene klant anders wordt gereageerd dan naar een andere. Een betalingstermijn van veertien dagen is eigenlijk al een coulance. Juridisch gezien heb je meteen nadat een product of dienst is geleverd recht op betaling. Wees vooral duidelijk in je beleid. Communiceer helder over de betalingstermijn in de algemene voorwaarden en op de factuur. En reageer consequent als een betalingstermijn niet wordt nagekomen. Het praat zich namelijk snel rond als een bedrijf niet moeilijk doet over facturen die lang onbetaald blijven.”

Erna Pieters: “Het strikt hanteren van het debiteurenbeleid straalt bovendien professionaliteit uit.”

Wanneer breekt het moment aan om het incasseren van een vordering uit handen te geven?
Tom Pothof: “In de praktijk blijkt dat ondernemers daar gemiddeld lang mee wachten. Te lang, naar mijn mening. De tijd die is verstreken voordat een vordering uit handen wordt gegeven, varieert van ongeveer 70 tot 170 dagen na de factuurdatum. Terwijl er vaak een betalingstermijn is van twee weken. Bij een opdrachtgever die zijn betalingsverplichting niet nakomt, kun je inschatten dat er financiële problemen zijn. Dus waarom dan zo lang wachten? Na 170 dagen is de kans groot dat het geld helemáál op is en dat de opdrachtgever om is gevallen. Dus is het verstandig om voorin de rij te gaan staan. Uit een faillissementboedel valt namelijk meestal niet zoveel meer te halen.”

Wat is het verschil in dienstverlening die een gerechtsdeurwaarder en die een advocaat kan bieden?
Erna Pieters: “Zowel deurwaarders als advocaten kunnen incasseren. Dat gebeurt in eerste instantie met incassomaatregelen, te beginnen met het sturen van aanmaningen. Het verschil is dat deurwaarders en advocaten andere bevoegdheden hebben. Een deurwaarder kan beslag leggen, maar als het bijvoorbeeld gaat om conservatoir beslag heeft hij daar een toestemming voor nodig van de voorzieningenrechter. Zo’n verzoekschrift moet ingediend worden door een advocaat. In een aantal gevallen zijn wij dus per definitie samenwerkingspartners.”

Tom Pothof: “Samenwerking tussen deurwaarders en advocaten is gebruikelijk en soms noodzakelijk. Van belang is de zogeheten competentiegrens van 25.000 euro. Onder dat bedrag mag iedereen zelf de procedure voeren bij de kantonrechter. Boven die grens dient er een advocaat ingeschakeld te worden. Als deurwaarders kunnen wij tot 25.000 euro alle werkzaamheden verrichten. Dat kunnen advocaten ook, maar dat is dus niet verplicht.

Wanneer het om een relatief eenvoudige vordering gaat, hoeft een ondernemer geen advocaat in de arm te nemen. Deurwaarders hebben een juridische opleiding genoten en beschikken doorgaans over veel praktijkervaring. Maar wij zijn geen specialisten op specifiek juridische vakgebieden. Als een zaak juridisch erg complex wordt, is het raadzaam om naar een advocaat te gaan. Ons kantoor schakelt in dergelijke gevallen de huisadvocaat in.”

Erna Pieters: “Het maakt verschil of de opdrachtgever de rekening niet betaalt omdat hij in financiële moeilijkheden verkeert, of omdat hij vindt dat er een ondeugdelijk product is geleverd of een dienst slecht is uitgevoerd. Die laatste zaken komen sneller bij een advocaat terecht. Zeker als het gaat om een bedrag boven de 25.000 euro.

Kan het inschakelen van een incassobureau, deurwaarder of advocaat de zakelijke relatie verstoren?
Tom Pothof: “Natuurlijk kan dat. Hoewel de invloed van een derde partij als mediator er ook voor kan zorgen dat de kwestie in het minnelijke traject opgelost wordt. Dan zijn beide partijen er uiteindelijk blij mee.”

Erna Pieters: “De relatie zal er doorgaans niet beter door worden. Maar dan is er al een heel traject aan vooraf gegaan. Als er een deurwaarder of advocaat wordt ingeschakeld, is het de partijen niet gelukt om er samen uit te komen. Die vervolgstap heeft wel degelijk impact. Wij kunnen brieven op verschillende manieren opstellen; toch is het nooit leuk om dergelijke correspondentie te ontvangen.”

Tom Pothof: “Het gaat erom dat een brief van een advocaat of een deurwaarder gewicht in de schaal legt. Dat is de kracht daarvan. En wat heb je uiteindelijk aan een opdrachtgever die toch niet betaalt? Of die vaker betalingsproblemen heeft? Daar zul je toch een keer afscheid van moeten nemen.”

Erna Pieters: “Bedrijfsmatig geredeneerd klopt dat wel. Emotionele aspecten spelen echter vaak een rol. Soms heeft men al jaren achtereen een zakelijke relatie. Ook kan er sprake zijn van een afhankelijkheidsrelatie. De ondernemer heeft dan de opdrachtgever gewoon nodig om voort te bestaan. Onze cliënten geven het aan als ze de zakelijke relatie in stand willen houden. Dat benadrukken wij dan in de correspondentie.”

Zijn er nog ontwikkelingen die hoopvol stemmen?
Erna Pieters: “Dat geldt waarschijnlijk voor de wet ‘Bestrijding van betalingsachterstanden bij handelstransacties’ die in december vorig jaar van kracht is geworden. Die wet bepaalt dat de betalingstermijn voor transacties tussen ondernemingen maximaal zestig dagen mag zijn. Slechts in beperkte gevallen – en alleen als beide partijen dat overeengekomen zijn – mag daarvan afgeweken worden. Deze wet regelt eveneens dat overheden hun facturen voortaan binnen dertig dagen moeten betalen. Dat is een trendbreuk, want de overheid stond over het algemeen niet bekend als snelle betaler.”

“Een goed debiteurenbeheer is essentieel. De ondernemer doet er verstandig aan om strak de hand te houden aan de overeengekomen betalingstermijnen. Als een termijn is verstreken, moet hij direct in actie komen. De ondernemer die zijn debiteurenadministratie veronachtzaamt, loopt veel te veel risico. Bovendien straalt het strikt hanteren van het debiteurenbeleid professionaliteit uit.”



Op de hoogte blijven?
Meld u aan voor de nieuwsbrief: